دکتر محمد روشنی

مهمترین علت های درد مقعدی چه چیزهایی هستند؟

درهای مقعدی ۴ علت عمده دارند که شامل بواسیر ، شقاق مقعدی، سندرم لواتور آنی، و اسپاسم زودگذر مقعد است. اما علاوه بر این ها، علل دیگری هم وجود دارند که با شیوع کمتر، موجب درد های مقعدی در برخی افراد می شوند.

در زیر ، توضیحات مختصری راجع به این دلایل عمده آورده شده است.

  • بواسیر: هموروئید (تورم دردناک در سیاهرگ یا مویرگ‌های مقعد) یک مشکل شایع است که معمولاً به علت زور زدن در هنگام اجابت مزاج ایجاد می‌شود. بلند کردن اجسام سنگین و زایمان نیز از دیگر علل شایع آن هستند. ناراحتی و درد ناشی از بواسیر هنگام نشستن (فشار بر روی بواسیر) بیشتر می‌شود. بواسیر در مراحل ابتدایی تنها باعث ناراحتی خفیف مقعد خواهد شد، اما با پیشرفت آن و ترمبوزه شدن درد مقعدی ناشی از لخته خون ایجاد شده به طور ناگهانی شروع شده و شدت می‌یابد.

  • شقاق مقعد: شقاق یا فیشر مقعدی، یک پارگی یا ترک کوچک در سطح پوست یا درون مخاط راست‌روده است که درد ناشی از آن در اولین بار بسیار مبهم است و ساعت‌ها ادامه دارد. این اختلال از مدفوع سفتی که به سختی از مقعد همراه با ایجاد کشش بیش از حد عبور می‌کند، ناشی می‌شود. این مشکل همچنین می‌تواند در افرادی که دریچه مقعد خیلی تنگ دارند نیز رخ دهد. درد شقاق مقعدی هم قبل و هم بعد از اجابت مزاج احساس می‌شود ولی حین حرکت روده‌ای و دفع مدفوع آن‌قدر دردناک خواهد شد که بیشتر افراد سعی در به تأخیر انداختن مدفوع خواهند کرد. نگه داشتن مدفوع برای ساعت‌های طولانی و خودداری از دفع آن باعث سفت شدن مدفوع و در نتیجه حرکت مشکل‌تر مدفوع و ایجاد درد مقعدی بیشتر خواهد شد.

  • سندرم لواتور آنی: سندرم لواتور یا همان سندرم لواتور آنی که به صورت گرفتگی عضله لواتور آنی (گروهی از عضلات اطراف مقعد) کف لگن بروز می‌کند باعث درد در ناحیه‌ی مقعد و راست‌روده می‌شود. این سندرم در زنان کمی بیشتر از در مردان رخ می‌دهد. درد ناشی از سندرم لواتور آنی درد ملایم و ثابتی است که غالباً درون رکتوم احساس شده و با نشستن بدتر و با ایستادن و راه‌ رفتن بهبود می‌یابد. درد آن معمولاً در حدود ۲۰ دقیقه طول می‌کشد و در فواصل منظم تکرار می‌شود؛

  • اسپاسم زودگذر مقعد: یک گرفتگی همراه با درد رکتوم زودگذر است که معمولاً در زنان و در افراد جوان‌تر از ۴۵ سال رخ می‌دهد. اگرچه علت دقیق درد شناخته شده نیست، اما بسیاری از پزشکان بر این باورند که اسپاسم عضله اسفنکتر مقعد عامل ایجاد آن است. درد آنال در اسپاسم زودگذر مقعد ناگهانی و شدید است و معمولاً کمتر از یک دقیقه به طول می‌انجامد. اما در موارد نادر، اسپاسم می‌تواند تا یک ساعت نیز ادامه پیدا کند. حتی درد تیز و آزار دهنده‌ی آن می‌تواند فرد را از خواب عمیق بیدار کند. این درد می‌تواند چند روز پشت سر هم ایجاد سپس برای هفته‌ها یا ماه‌ها ناپدید شود.

در هر کدام از موارد درد مقعد، برای اطمینان از تشخیص و رد کردن بیماری هایی که می توانند تظاهرات مشابه ایجاد کنند، پزشک ممکن است برای بیمار کولونوسکوپی را تجویز کند، این کار با صلاح دید پزشک به نفع بیمار خواهد بود و گاهی حتی می تواند جان بیمار را نجات دهد.

علاوه بر علل اصلی درد مقعد که گفته شده دلایل دیگری نیز به صورت نادر می‌توانند درد و ناراحتی مقعدی ایجاد کنند که شامل:

  • سرطان روده‌ی بزرگ: درد مقعدی می‌تواند نشانه‌ی نادری برای سرطان روده‌ی بزرگ و راست‌روده باشد که در بیشتر موارد درد و خونریزی با هم بروز می‌کند؛

  • عفونت روده: عفونت قسمتی از روده از جمله آبسه آنورکتال، پروکتیت و التهاب رکتوم می‌تواند درد ضربان‌دار مقعدی ایجاد کند؛

  • پروستاتیت: مشکلات پروستات ممکن است درد یا احساس فشار در رکتوم تولید کند؛

  • بیماری التهابی روده: کولیت اولسراتیو و بیماری کرون می‌تواند با درد مقعدی بروز کند؛

  • نزدیکی مقعدی: وارد شدن اجسام سفت خارجی مانند آلت مردانه یا آلت مردانه‌ی مصنوعی می‌تواند در رکتوم درد شدیدی ایجاد کند؛

  • پرولاپس رکتوم: بیرون زدن قسمتی از راست‌روده از سوراخ مقعد می‌تواند دردناک باشد؛

  • درد دنبالچه (درد دنبالچه یا درد اطراف دنبالچه): درد ناحیه‌ی انتهایی ستون فقرات یعنی دنبالچه می‌تواند به مقعد انتشار یابد.

برای مطالعه بیشتر:

شقاق مقعد چیست؟

تظاهرات بالینی شقاق مقعد

همه چیز در مورد همورویید یا بواسیر

چرا باید کولونوسکوپی کنم؟



با یک کلیک می توانید این مطلب را به اشتراک بگذارید