نفخ شکم و درمان آن

باد معده و روده

نفخ شکمی

روزانه 500 تا 1500 میلی لیتر هوا از راه روده ها دفع می شود. دفعات خروج باد از مقعد در روز بین 10 تا 20 بار متغیر است. در واقع بیشتر بیمارانی که از نفخ شکمی زیاد شکایت دارند این تعداد را ذکر می کنند.

در واقع خروج باد معده زیاد و بوی نا مطبوع حاصل از آن می تواند موجب احساس نا خوشایند و شرمندگی فرد در جمع شود. ندرتا ممکن است این مشکل با بیماری های جدی همراهی داشته باشد. بوی بد نفخ معده بدلیل وجود ترکیبات سولفات ( مانند متان، در متیل سولفید و هیدروژن سولفید) در آن است.

چه فاکتور های مهمی بر خروج باد معده اثر بیشتری دارند؟

  • فاکتور های مرتبط با حرکت های روده ها و باکتری های روده ای که در هر فرد متفاوت با دیگری است.
  • فاکتور های مرتبط با تغذیه شامل: مصرف زیاد قند هایی مانند لاکتوز و فروکتوز و سوریبتول. نشاسته های غیر قابل هضم در میوه ها، سبزیجات و حبوبات. نوشیدنی های شیرین شده. فرآورده هایی مانند گوشت خوک ممکن است در جریان هضم موجب تولید گاز های بدبو در روده شوند.
  • فاکتور های مرتبط با اعصاب: ممکن است فرد بیش از حد بر وجود نفخ طبیعی شکم خود حساس شده باشد.

تشخیص:

ارزیابی بیماری که با شکایت از نفخ شکمی و دفع باد شکمی مراجعه میکند باید شامل شرح حال و معاینات دقیق باشد.

برخی بیماران نیاز به ارزیابی های بیشتری برای سایر بیماری های زمینه ای دارند. برا مثال بیماری که با نفخ زیادی که اخیرا شروع شده و علامت هایی همراه با آن دارد، مانند کاهش وزن، اسهال، درد شکمی و بی اشتهایی باید از لحاظ بیماری های سوجذب بررسی شود. این بررسی های بیشتر ممکن است شامل آزمایش مدفوع برای بررسی وجود چربی یا انگل ژیاردیا در آن باشد. ممکن است آزمایشات تحمل لاکتوز برای بیمار درخواست شود. شاید آزمایشاتی جهت بررسی بیماری سلیاک درخواست شود. یا حتی رادیگرافی هایی از روده کوچک یا اندوسکوپی و کولونوسکوپی لازم باشد.

انتخاب این که چه بررسی هایی باید برای بیمار انجام شود بر عهده پزشک است. وی بعد از معاینه صحیح و حضوری بیمار، این آزمایشات را درخواست خواهد داد.

در بیمارانی که علامت های خطر وجود ندارد ، معمولا بیماری جدی زمینه ای نیز وجود ندارد.

در مواردی تست های  تنفسی برای پیدا کردن برخی علت ها لازم است. برای مثال در افرادی که شک به حساسیت به ماده غذایی خاصی وجود دارد.

برخی مطالعات بر روی گاز های خروجی می تواند گاهی منشا تولید این گاز ها را مشخص کند. اما این نوع مطالعات تنها در حد مطالعات تحقیقاتی هستند و مناسب بررسی های کلینیکی نیستند.

درمان نفخ شکمی :

راه های زیادی برای حل مشکل نفخ شکمی وجود دارد:

  • رعایت رژیم غذایی مناسب. قدم اول و مهمترین راه حل دوری کردن از غذاهایی است که موجب تشدید نفخ در شما می شود. اگر حس می کنید با مصرف غذایی خاص دچار نفخ می شوید، پس بهتر است آن را مصرف نکنید. از جمله این مواد می توان به کلم، پیاز، حبوبات و چیپس نام برد.
  • سیمتیکون. دارویی که می تواند موجب کوچک شدن حباب های گاز و حل شدن آنها در مواد درون روده شود. اما مصرف این دارو به تنهایی معمولا راه حل کافی نیست.
  • شارکول فعال. این دارو نیز در برخی مطالعات موثر بوده است در حالی که در برخی دیگر، چنین چیزی اثبات نشده است.
  • Beano. به عنوان یک داروی ضد نفخ شناخته می شود. بیماران معمولا این دارو را خودسرانه مصرف می کنند. مخصوصا همراه با غذاهای نفخ آور مانند لوبیای پخته شده.
  • اگر مشکلات نفخ ناشی از بهم خوردن نظم باکتری های روده باشد. یعنی فلور طبیعی روده از بین رفته باشد. ممکن است یک دوره دو هفته ای مصرف آنتی بیوتیک زیر نظر پزشک، برای درمان نفخ موثر باشد.
  • بیسموت ساب سالیسیلات. این دارو می تواند بوی بد ناشی از هیدروژن سولفید را از بین ببرد.

برخی ابزار نیز وجود دارند که می توانند بوی بد ناشی از نفخ را در خود جذب کنند. مانند برخی پد ها که در خود زغال فعال دارند. اما کارایی این ابزار هنوز تایید نشده است.

برای مطالعه بیشتر کلیک کنید: