دکتر محمد روشنی

زخم های گوارشی که در مری ایجاد می شوند به عنوان زخم مری شناخته می شوند. علامت های زخم مری عبارتند از احساس سوزش و درد در قفسه سینه و پشت جناغ.

این درد و سوزش بسیار شبیه به درهای قلبی است و به همین دلیل در این بیماران اولویت اول اطمینان از عدم وجود بیماری های قلبی هم زمان است.

اما

هرگاه فردی در بلعیدن غذا مشکل داشته باشد، می‌توان آن را یکی از اولین علائم زخم مری دانست. به موازات آن ممکن است بیمار علائم دیگری شامل موارد زیر را نیز تجربه کند:

  • سرگیجه و حالت تهوع
  • کم‌اشتهایی
  • استفراغ که ممکن است همراه با خون باشد.
  • احساس سوزش در قفسه سینه
  • مشکل در بلعیدن غذا (دیسفاژی)
  • کاهش ناگهانی وزن
  • سرفه مداوم
  • درد شکم و معده
  • سوزش گلو
  • تنگی نفس
  • تب شدید، سر درد و دردهای عضلانی

غشای مخاطی ممکن است در اثر تماس با یک سری مواد اسیدی که توسط دیواره‌های معده ترشح می‌شود، دچار حساسیت یا فرسایش شود. اسید معده تحت شرایط خاصی می‌تواند از سمت پایین مری به داخل آن وارد شود به دیواره‌های این قسمت از مری آسیب وارد کند. منقبض شدن سریع معده در اثر ضربه یا نیروی شدید هم می‌تواند محتوای اسیدی معده را به داخل مری براند. این عوامل منجر به ایجاد زخم مری خواهد شد. اگر شرایط التهاب بافت دیواره مری ادامه پیدا کند، می‌تواند منجر به تشکیل فیبروز و بافت زخمی در کانال مری شود. این بافت‌ها در ادامه باعث تنگ شدن مری می‌شوند و حرکت غذا در داخل آن را با مشکلات شدیدی مواجه می‌سازد.

بعد از اینکه پزشک از سلامت قلب و وضعیت قلبی بیمار اطمینان حاصل کرد، به سراغ علت یابی و بررسی شدت این بیماری میرود. در برخی موارد با صلاحدید پزشک نیاز به اندوسکوپی است. عمده ترین این دلایل عدم بهبود علامت ها با درمان های دارویی و یا بدتر شدن علامت ها و نیز بروز علامت های جدید مرتبط با این موضوع است.

التهاب و آسیب‌های وارد شده به بافت مری بسته به نوع عامل به وجود آورنده آن در صورت تداوم، قابلیت تبدیل شدن به سرطان مری را دارد.

در افرادی که زخم ها و علامت های آنها به درازا کشیده شده است ممکن است نیاز به بررسی با اندوسکوپی جهت حصول اطمینان از خوش خیم یا بد خیم بودن زخم ها باشد.

در انتهای مری و در محل اتصال آن به معده، دریچه‌ای به نام اسفنکتر تحتانی مری وجود دارد. این دریچه در حالت عادی بسته است و از ورود اسید معده به داخل مری جلوگیری می‌کند. هنگامی که غذا از لوله گوارش عبور می‌کند و به معده می‌رسد، این دریچه باز می‌شود تا غذا به معده وارد شود. اسفنکتر مری ممکن است در اثر التهاب مکرر دیواره‌های مخاطی آن، ضعیف و ناتوان شود. در نتیجه، اسید معده می‌تواند به داخل مری نشت کند و باعث احساس سوزش در ناحیه قفسه سینه شود. این عارضه در اصطلاح پزشکی به عنوان رفلاکس معده (GERD) شناخته می‌شود. سیگار کشیدن نیز باعث آسیب رسیدن به اسفنکتر تحتانی مری و وارد شدن مقدار بیشتری از اسید به داخل آن و تشدید آسیب‌دیدگی دیواره‌های مری می‌شود.

رفلاکس معده به عنوان شایع‌ترین علت زخم مری شناخته می‌شود، اما سایر عفونت‌های باکتریایی یا قارچی در ناحیه مری که موجب استفراغ کردن بیمار می‌شود نیز می‌تواند یکی از علل ایجاد زخم مری باشد.

علل دیگر شامل:

  • نوشیدنی‌های الکلی
  • فلفل سیاه
  • شکلات‌ها
  • قهوه
  • غذاهای سرخ شده و پُرادویه
  • سس گوجه‌فرنگی
  • نعناع فلفلی
  • نوشابه‌های گازدار
  • سرکه

آندوسکوپی بهترین راه تشخیص زخم مری به خصوص در مواردی است که زخم تبدیل به بافت سرطانی شده است.در حین آندوسکوپی، دکتر یک لوله میان تهی را که مجهز به یک دوربین است (اسکوپ) از گلوی شما پایین می‌فرستد و وارد مری می‌کند. با استفاده از آندوسکوپی پزشک وضعیت بافت مری شما را بررسی کرده و به جست و جوی نواحی ای میپردازد که سرطانی شده یا دچار التهاب می‌باشند.

مطالب بیشتر:

با معده خالی قهوه ممنوع!

شایعترین بیماری دستگاه گوارش

پرهیز های غذایی در زخم معده

روش های تشخیصی هلیکوباکتر پیلوری

هلیکوباکتر پیلوری چیست؟

آیا زخم معده سرطانی می شود؟

زخم معده